Krótko: G4 to filtr wstępny, F7 to filtr drobny, który zależnie od wkładu mieści się w klasie ePM1 lub ePM2,5. Wkłady G4 wymienia się orientacyjnie co 3–6 miesięcy, F7 co 6–12 miesięcy, według instrukcji producenta.
Spis treści
Filtry do rekuperatora dobiera się według klasy filtracji: G4 (dawna klasyfikacja PN-EN 779) zatrzymuje grubszy kurz i pyłki oraz chroni wymiennik, a F7 jest filtrem drobnym na nawiewie, który zależnie od wkładu mieści się w klasie ePM1 lub ePM2,5 wg PN-EN ISO 16890. Wymianę wykonuje się orientacyjnie co 3–6 miesięcy dla G4 i co 6–12 miesięcy dla F7.
Klasa filtra G4 F7 i ePM1: co oznaczają te symbole
Oznaczenia G4 i F7 pochodzą z normy PN-EN 779, którą zastąpiła PN-EN ISO 16890. Nowa norma ocenia skuteczność wobec frakcji pyłu o określonej wielkości i wyróżnia klasy ISO Coarse, ePM10, ePM2,5 oraz ePM1. Liczba przy ePM oznacza wielkość cząstek w mikrometrach (µm).
Filtr ePM1 jest przeznaczony do zatrzymywania najdrobniejszych cząstek, w tym części pyłu zawieszonego PM1. Klasa ePM1 obejmuje filtry, które wg dawnej klasyfikacji odpowiadały zwykle F7–F9. Między oznaczeniami G/F a klasami ePM nie ma bezpośredniego przeliczenia, a filtr F7 mieści się zwykle w ePM1 lub ePM2,5, zależnie od konkretnego wkładu. Dokładną klasę podaje producent w karcie technicznej wkładu.
Ogólne informacje o zasadzie działania filtrów znajdziesz w haśle filtr powietrza. Wielu producentów central opisuje filtry w obu systemach jednocześnie, dlatego w katalogach spotyka się zarówno F7, jak i ePM1.
Do czego służy który filtr w centrali wentylacyjnej
W typowym układzie z rekuperatorem stosuje się dwa stopnie filtracji. Filtr wstępny G4 zatrzymuje większe zanieczyszczenia (kurz, owady, pyłki, włókna) i osłania wymiennik ciepła. Filtr drobny F7 montuje się tam, gdzie wymagane jest czystsze powietrze nawiewane do pomieszczeń.
| Oznaczenie dawne (PN-EN 779) | Klasa wg PN-EN ISO 16890 (orientacyjnie) | Typowe zadanie w centrali |
|---|---|---|
| G4 | ISO Coarse | filtr wstępny, ochrona wymiennika i wentylatorów |
| F7 | ePM1 lub ePM2,5, zależnie od wkładu | filtr drobny na nawiewie |
Dokładne wartości skuteczności zależą od wkładu i są podawane przez producenta po badaniu wg ISO 16890. Nie należy przyjmować, że oznaczenie F7 jednoznacznie wskazuje klasę ePM.
Jak często wymieniać filtry rekuperatora
Częstotliwość wymiany podaje producent centrali. Orientacyjnie filtry G4 sprawdza się i wymienia co 3–6 miesięcy, a filtry F7 co 6–12 miesięcy. Skracanie okresu jest uzasadnione przy dużym zapyleniu otoczenia, w sezonie pylenia, w pobliżu dróg lub podczas prac budowlanych.
Wiele central ma czujnik zabrudzenia lub licznik czasu pracy, który sygnalizuje konieczność wymiany. Wskazanie licznika warto potwierdzić oględzinami wkładu. Stan filtrów wpływa na zużycie energii, o czym piszemy w artykule o tym, jak wygląda eksploatacja rekuperacji.
Spadek ciśnienia i dobór filtrów do konkretnej centrali
Zabrudzony filtr zwiększa opór przepływu, czyli spadek ciśnienia. Wentylatory pracują wtedy ciężej, aby utrzymać zadany strumień powietrza, rośnie pobór mocy, a wydajność wentylacji może spadać. Filtr drobny ma z zasady większy opór niż wstępny, dlatego nie zastępuje się go wkładem o innej klasie bez zgody producenta centrali.
Wkład musi pasować do wymiarów i kieszeni filtra w danej centrali. Przykłady wkładów do central Zehnder:
- komplet filtrów G4/F7 do ComfoAir Q (kod 400502013): 2 szt., po jednym G4 i F7,
- filtry G4 do ComfoAir 350/450/550 (kod 400100082): opakowanie 10 szt.,
- filtr G4 do ComfoFond-L 350/550 (kod 400100065).
Przy doborze samej centrali pod kątem wydajności pomocny jest artykuł o tym, jak przeprowadzić dobór centrali rekuperacyjnej. Pozostałe elementy układu opisuje dział wentylacja i rekuperacja.
Typowe błędy przy wymianie filtrów
- Montaż wkładu o innych wymiarach niż fabryczne: powietrze omija filtr bocznymi szczelinami.
- Pomijanie filtra wstępnego G4: drobny filtr zapycha się szybciej, a wymiennik się zabrudza.
- Mycie lub wydmuchiwanie jednorazowych wkładów: struktura włókniny ulega uszkodzeniu, a skuteczność spada.
- Praca centrali bez filtrów podczas remontu: pył osadza się na wymienniku i w kanałach.
- Zastosowanie filtrów gazowych lub wodnych o podobnym oznaczeniu (np. G41): to elementy innych instalacji i nie nadają się do wentylacji.
- Przyjmowanie, że każdy filtr F7 ma tę samą klasę ePM: klasę ISO 16890 potwierdza karta techniczna konkretnego wkładu.
Zabrudzone kanały i wymiennik nie są oczyszczane przez samą wymianę filtrów. Wpływ średnicy i rodzaju przewodów na opory opisuje artykuł o tym, czy wybrać kanały spiro czy elastyczne. Wymianę wkładów wykonuje się przy wyłączonej centrali, zgodnie z instrukcją producenta, a po wymianie zeruje się licznik filtrów, jeśli centrala go posiada.
Gotowe komplety w dziale: Zestawy rekuperacji.
Najczęstsze pytania
Jak często wymieniać filtry rekuperatora?
Orientacyjnie filtry G4 wymienia się co 3–6 miesięcy, a filtry F7 co 6–12 miesięcy. Dokładny okres podaje producent centrali. Przy dużym zapyleniu, w sezonie pylenia lub podczas remontu wymianę wykonuje się częściej.
Czym różni się filtr G4 od F7 w rekuperatorze?
G4 to filtr wstępny, który zatrzymuje grubszy kurz, pyłki i włókna oraz chroni wymiennik. F7 to filtr drobny na nawiewie, który zależnie od wkładu mieści się w klasie ePM1 lub ePM2,5 wg ISO 16890.
Co to jest filtr ePM1?
Filtr ePM1 to klasa wg PN-EN ISO 16890, określająca skuteczność wobec cząstek do 1 µm. ePM1 obejmuje filtry, które wg dawnej klasyfikacji odpowiadały zwykle F7–F9; dokładną klasę podaje producent wkładu.
Czy można używać rekuperatora bez filtrów?
Nie. Bez filtra G4 kurz osadza się na wymienniku, wentylatorach i w kanałach, co zwiększa opory przepływu i pogarsza higienę powietrza. Praca bez filtrów, także podczas remontu, nie jest zalecana przez producentów central.