Krótko: do pętli w jastrychu stosuje się rury PE-RT i PEX o wymiarach 16×2,0 lub 16×2,2 mm. O wyborze decydują warstwa EVOH, system łączenia i klasa użytkowania wg PN-EN ISO 22391 lub 15875.
Spis treści
Rura PEX czy PE-RT do ogrzewania podłogowego: obie nadają się do pętli w jastrychu, a o wyborze decydują warstwa antydyfuzyjna EVOH, system łączenia i wymagania producenta systemu. Najczęściej stosuje się rury o średnicy 16 mm i ściance 2,0 lub 2,2 mm, w zwojach od 200 do 640 m. Wymagania dla obu materiałów opisują normy PN-EN ISO 22391 (PE-RT) i PN-EN ISO 15875 (PE-X).
Rura PEX czy PE-RT do ogrzewania podłogowego: czym się różnią
PE-RT to polietylen o podwyższonej odporności temperaturowej. Jego właściwości wynikają z budowy polimeru, a nie z sieciowania. PEX to polietylen sieciowany, a oznaczenia PE-Xa, PE-Xb i PE-Xc wskazują metodę sieciowania. Popularna rura PEX-A to jeden z wariantów tej grupy.
Wymagania dla rur z PE-RT zawiera PN-EN ISO 22391, a dla rur z polietylenu sieciowanego PN-EN ISO 15875. Obie normy dzielą zastosowania na klasy użytkowania, w tym ogrzewanie podłogowe i grzejnikowe. Klasę i dopuszczalne ciśnienie dla konkretnej rury podaje producent systemu.
Warstwa EVOH i rura do podłogówki
Rura do podłogówki pracuje w obiegu zamkniętym. Tlen przenikający przez ściankę tworzywa sprzyja korozji elementów stalowych, takich jak kocioł, rozdzielacz czy grzejniki. Warstwa EVOH ogranicza ten proces. Rury PE-RT z warstwą EVOH do ogrzewania podłogowego produkują m.in. KAN-therm (bluePERT 16×2,0 mm, zwój 200 m) i Uponor (Smart UFH Pipe 16×2,0 mm, zwój 640 m).
Osobną grupą są rury wielowarstwowe PE-RT/Al/PE-RT. Warstwa aluminium ogranicza rozszerzalność cieplną rury. Przykładem jest Uponor Uni Pipe PLUS 16×2,0 mm, zwój 500 m, przeznaczona do instalacji wody zimnej i ciepłej oraz centralnego ogrzewania.
Porównanie rur: PE-RT, PEX i wielowarstwowe
| Typ rury | Budowa | Norma | Zastosowanie w przykładzie |
|---|---|---|---|
| PE-RT z EVOH | Polietylen o podwyższonej odporności temperaturowej, warstwa antydyfuzyjna | PN-EN ISO 22391 | Pętle ogrzewania podłogowego, 16×2,0 mm i 16×2,2 mm |
| PE-Xc z EVOH | Polietylen sieciowany, warstwa antydyfuzyjna | PN-EN ISO 15875 | Instalacje C.O. i wody w systemie ultraLINE, 20×2,8 mm |
| PE-RT/Al/PE-RT | Warstwa aluminium między warstwami PE-RT | norma wyrobu i dokumenty producenta | Rura wielowarstwowa do instalacji wody i C.O., 16×2,0 mm |
Rura PE-Xc z warstwą EVOH występuje w systemie KAN-therm ultraLINE jako rura 20×2,8 mm do instalacji C.O. i wody użytkowej. Nie jest to rura na pętle grzewcze. Rury o średnicy 20 mm stosuje się zwykle jako przewody zasilające, a do pętli wybiera się 16 mm. Przykład rury sztangowej to PERT/AL/PERT 20×2,8 mm, sztanga 5 m.
Łączenie, gięcie i długość zwoju
Pętle w jastrychu układa się bez złączek, jednym odcinkiem od rozdzielacza do rozdzielacza. Złączki występują dopiero przy rozdzielaczu. Sposób łączenia zależy od systemu: rurę należy dobierać razem z kształtkami tego samego producenta. Rury PEX-A i PE-RT z warstwą EVOH łączy się zwykle kształtkami systemowymi, a rurę wielowarstwową kształtkami zaprasowywanymi lub zaciskowymi, zgodnie z instrukcją producenta.
Promień gięcia podaje producent systemu dla konkretnej rury. Rura wielowarstwowa z aluminium zachowuje nadany kształt, a rury jednorodne układa się na uchwytach, które ją utrzymują. Duży zwój, np. 600 lub 640 m, ogranicza odpady i liczbę złączek na przedłużeniach, ale długość pojedynczej pętli wynika z obliczeń hydraulicznych. Szczegóły opisuje artykuł o maksymalnej długości pętli ogrzewania podłogowego.
Typowe błędy przy wyborze rury
- Rura bez warstwy antydyfuzyjnej w instalacji ze stalowymi elementami, gdy producent systemu wymaga bariery tlenowej.
- Mieszanie rur i kształtek różnych producentów bez potwierdzenia zgodności.
- Wybór wymiaru 16×2,0 lub 16×2,2 mm bez sprawdzenia, jaki wymiar przewiduje system i rozdzielacz.
- Traktowanie długości zwoju jako długości pętli. Pętlę dobiera się obliczeniowo, a zwój tnie się na odcinki.
- Pominięcie klasy użytkowania i dopuszczalnego ciśnienia podanych przez producenta.
Rozstaw rur wpływa na moc grzewczą i liczbę metrów rury na m², co omawia artykuł o rozstawie rur w ogrzewaniu podłogowym.
Gotowe zestawy z rurą PE-RT 16×2,2 mm
Zestawy KAN-therm zawierają rurę ultraLINE PERT² 16×2,2 mm (PE-RT z warstwą EVOH) przy rozstawie 15 cm. Zestaw na ok. 30 m² ma 3 obwody i 210 m rury (zestaw 3 obwody), a zestaw na ok. 60 m² ma 6 obwodów i 420 m rury (zestaw 6 obwodów). Zestaw na ok. 100 m² ma 10 obwodów i 700 m rury (zestaw 10 obwodów). Zestawy obejmują także rozdzielacz, siłowniki i termostaty. Dobór rozdzielacza opisuje artykuł o rozdzielaczu. Więcej rur znajdziesz w dziale ogrzewanie podłogowe, a elementy instalacji w dziale systemy do C. Prace przy instalacji wykonuje osoba z odpowiednimi uprawnieniami.
Najczęstsze pytania
Czy rura PE-RT nadaje się do ogrzewania podłogowego?
Tak. Rury PE-RT z warstwą EVOH są przeznaczone do pętli grzewczych w jastrychu. Najczęściej mają wymiar 16×2,0 lub 16×2,2 mm. Wymagania dla PE-RT zawiera PN-EN ISO 22391, a klasę użytkowania i ciśnienie podaje producent systemu.
Czym różni się rura PEX od PE-RT?
PEX to polietylen sieciowany, a oznaczenia Xa, Xb i Xc wskazują metodę sieciowania. PE-RT to polietylen o podwyższonej odporności temperaturowej bez sieciowania. Normy: PN-EN ISO 15875 dla PE-X oraz PN-EN ISO 22391 dla PE-RT.
Do czego służy warstwa EVOH w rurze do podłogówki?
Warstwa EVOH ogranicza przenikanie tlenu przez ściankę rury do wody grzewczej. Tlen sprzyja korozji stalowych elementów instalacji, np. kotła czy rozdzielacza. Rury z EVOH produkują m.in. KAN-therm i Uponor, np. w wymiarze 16×2,0 mm.
Jaka średnica rury jest stosowana w ogrzewaniu podłogowym?
Pętle grzewcze wykonuje się najczęściej z rury 16 mm o ściance 2,0 lub 2,2 mm. Rury 20×2,8 mm stosuje się zwykle jako przewody zasilające. Wymiar musi pasować do kształtek i rozdzielacza w systemie.